“Балаға алғашқы көмек көрсету дағдылары”
Медбике: Альменова А
Баланың қауіпсіздігі мен денсаулығы — кез келген ата-ана үшін бірінші орында. Балалар өте қозғалғыш және қызыққұмар болғандықтан, үйде күтпеген жағдайлар жиі орын алады. Медбике ретінде сіздерге төтенше жағдайда сабыр сақтап, алғашқы көмекті дұрыс көрсету бойынша негізгі алгоритмдерді ұсынамын.
1. Дене қызуы көтерілгенде (Жылу соққысы немесе инфекция)
Егер баланың қызуы 38.5°C-тан асса (созылмалы аурулары бар балалар үшін 38°C):
Киімін жеңілдетіңіз: Баланы қалың орауға болмайды, бұл дене қызуын одан әрі көтереді.
Сұйықтықты көп беріңіз: Жиі, бірақ аз-аздан су немесе компот ішкізіңіз.
Салқын компресс: Маңдайына, қолтық астына және шап аймағына бөлме температурасындағы суға малынған шүберек басыңыз.
Ескерту: Ешқашан баланы спиртпен немесе сірке суымен (уксус) ысқыламаңыз! Бұл теріден сіңіп, улануға әкелуі мүмкін.
2. Жарақат және сырылулар
Тазалау: Жараны ағын сумен жуып, айналасын антисептикпен (хлоргексидин, сутегі асқын тотығы) өңдеңіз.
Қан тоқтату: Егер қан кетіп жатса, таза бинтпен 5-10 минут бойы басып тұрыңыз.
Мұз басу: Соғылған немесе іскен жерге матаға оралған мұзды 10-15 минутқа қойыңыз.
3. Тамаққа бір нәрсе тұрып қалғанда (Тұншығу)
Егер бала жөтелсе — демек, ауа өтіп жатыр, оны жөтелуге итермелеңіз. Егер бала дыбыс шығара алмай, көгере бастаса, Геймлих әдісін қолдану керек:
1 жасқа дейінгі балалар: Баланы басын төмен қаратып қолыңызға жатқызып, жауырын арасынан алақанмен 5 рет жеңіл ұрыңыз.
1 жастан асқан балалар: Баланың артына тұрып, екі қолыңызбен құшақтап, іштің жоғарғы жағынан (кіндік пен төс сүйегі арасы) жоғары қарай күрт тартыңыз.
4. Күйік кезіндегі көмек
Салқындату: Күйген жерді дереу суық ағын судың астында кемінде 15-20 минут ұстаңыз. Бұл тіндердің терең зақымдануын тоқтатады.
Жабу: Күйген жерге таза, құрғақ бинт немесе мата басыңыз.
Тыйым салынады: Күйген жерге май, қаймақ, тіс пастасын жағуға және пайда болған көпіршіктерді жаруға болмайды!
5. Улану (тұрмыстық химия немесе дәрі-дәрмек)
Баланың не ішкенін анықтаңыз және сол заттың қаптамасын сақтап қойыңыз.
Құстыру: Егер бала химиялық күйдіргіш зат (ағартқыш, қышқыл) ішсе, құстыруға болмайды, бұл өңешті қайта күйдіреді.
Дереу жедел жәрдем шақырыңыз.
Үйдегі алғашқы көмек қобдишасында (аптечка) болуы тиіс заттар:
Стерильді бинт, мақта, лейкопластырь.
Антисептиктер (Хлоргексидин, Бепантен).
Қызу түсіретін дәрілер (Парацетамол немесе Ибупрофен негізіндегі балаларға арналған сироптар).
Регидратациялық ерітінділер (Регидрон — құсу немесе іш өту кезінде).
Электронды термометр.
Маңызды: Кез келген ауыр жарақатта немесе баланың есінен тануы кезінде дереу 103 нөміріне қоңырау шалыңыз.