«Егер байқамай ашуыңызды көрсетсеңіз, кешірім сұраңыз»
Педагог-психолог: Д.А.Дарибаева
Балалармен қарым-қатынаста ата-аналар кейде ашуға берілуі мүмкін. Бұл – адамға тән қалыпты жағдай. Алайда, егер сіз балаңызға дауыс көтеріп немесе ашуыңызды көрсетіп қойсаңыз, кейін кешірім сұрау – қарым-қатынасты нығайтуға және балаға дұрыс үлгі көрсетуге көмектеседі.
Неліктен кешірім сұрау маңызды?
✅ Балаға эмоцияларды дұрыс басқаруды үйретеді
– Бала ашулану – қалыпты сезім екенін, бірақ оны дұрыс басқару керек екенін түсінеді.
✅ Сенімді қарым-қатынас қалыптастырады
– Егер ата-ана өз қатесін мойындаса, бала да болашақта өз қателігін мойындауға бейім болады.
✅ Бала өзін бағалы сезінеді
– «Мен сені ренжіткім келген жоқ» деген сөздер баланың өзін жақсы көруіне және құрметтелуіне ықпал етеді.
✅ Ата-ананың беделін төмендетпейді
– Керісінше, баланың алдында ашық және шынайы болу – ата-ананың қадірін арттырады.
Қалай дұрыс кешірім сұрауға болады?
1️⃣ Өз сезіміңізді түсіндіріңіз
– «Мен қатты шаршадым, сондықтан дауысымды көтеріп жібердім. Бірақ бұл менің дұрыс әрекетім емес еді» деп айтуға болады.
2️⃣ Баланы кінәламаңыз
– «Сен мені ашуландырдың!» деп емес, «Мен өзімді ұстай алмай қалдым» деп жауапкершілікті өз мойныңызға алыңыз.
3️⃣ Жағдайды жақсарту жолын көрсетіңіз
– «Келесі жолы мен өзімді тыныштандырып, байыппен түсіндіруге тырысамын» деп айтыңыз.
4️⃣ Баланы тыңдаңыз
– «Менің сөздерім сені ренжітті ме?» деп сұрап, оның сезімін түсінуге тырысыңыз.
5️⃣ Өзгеруге тырысыңыз
– Эмоцияңызды басқаруды үйреніп, болашақта осындай жағдайлардың қайталанбауына мән беріңіз.
Қорытынды
Ата-ананың кешірім сұрауы – оның әлсіздігі емес, керісінше, баламен сенімді қарым-қатынас орнату үшін жасалған маңызды қадам. Бұл баланы эмоционалдық тұрғыда сау, жауапкершілікті және түсіністі болуға үйретеді.